Ngũ cốc là loại thực phẩm quen thuộc mang lại nhiều chất dinh dưỡng cho cơ thể con người. Vậy ngũ cốc là gì? Có những công dụng gì? Hãy cùng Blog Đời Sống tìm hiểu trong bài viết dưới đây nhé.
Ngũ cốc là gì?
Ngũ cốc là tên gọi chung của các loại thực phẩm được sản xuất từ 5 loại hạt khác nhau được dân gian và y học hiện đại nghiên cứu, cùng khẳng định rằng chúng mang đến nhiều giá trị dinh dưỡng cho cả người già và trẻ nhỏ. Thông thường ngũ cốc nguyên hạt sẽ được làm ra từ 5 loại hạt thông dụng là: Mè, gạo tẻ, gạo nếp, lúa mì và các loại đậu.
Hạt mè
Trong hạt mè (còn gọi là hạt vừng) có chứa rất nhiều chất dinh dưỡng như: Protein (đạm), gluxit (chất bột đường), lipit (chất béo), calo nhiệt lượng, canxi, sắt, photpho và các loại vitamin (như B1, B2, niacin…).
Ngoài ra trong hạt mè còn có folic acid, pentose, saccharose, hắc sắc tố… Và đặc biệt là chứa hàm lượng vitamin E rất lớn, đứng đầu trong tất cả các loại thực phẩm (trong mỗi 100g mè đen sẽ có 5.14mg vitamin E).
Gạo nếp
Gạo nếp là một loại thực phẩm rất giàu chất dinh dưỡng, trong đó nếp cẩm là loại xếp hàng đầu, được xem như một siêu thực phẩm xét ở góc độ cung cấp nguồn dinh dưỡng cho cơ thể con người. Một thìa gạo nếp cẩm chứa hàm lượng lớn vitamin E, sắt, chất xơ và các chất chống oxy hóa.
Gạo tẻ
Gạo tẻ là nguồn cung cấp hàm lượng tinh bột dồi dào cùng với protein, các loại vitamin (B1, B2, niacin, vitamin E), chất sắt, kẽm và nhiều loại chất khoáng (Magie, Photpho, Canxi, Kali). Gạo nguyên cám và gạo lứt sẽ giữ được các thành phần dinh dưỡng quý giá có ở trong gạo tốt hơn so với gạo trắng.
Mặc dù chứa khá nhiều dinh dưỡng nhưng nó vẫn không đủ cho nhu cầu dinh dưỡng của cơ thể con người. Vì thế nên cần sử dụng gạo tẻ kết hợp với chế độ dinh dưỡng gồm đa dạng các loại thực phẩm khác.
Lúa mì
Thành phần dinh dưỡng chính của lúa mì là Carbohydrate, nó có thể cung cấp năng lượng dồi dào cho cơ thể, tuy nhiên lại gây ảnh hưởng làm tăng nồng độ đường trong máu.
Trong lúa mì chứa lượng lớn chất xơ không hòa tan (một số có thể làm thức ăn cho vi khuẩn có lợi trong đường ruột) và một ít chất xơ hòa tan. Đồng thời lúa mì còn chứa một lượng protein vừa phải, các vitamin và các khoáng chất như: Selen, Mangan, Đồng, Photpho, Folate.
Sử dụng lúa mì nguyên cám sẽ tốt hơn lúa mì trắng.
Các loại đậu
Đậu nành, đậu đen, đậu xanh, đậu đỏ, đậu Hà Lan,… đều là nguồn cung cấp lượng chất dinh dưỡng dồi dào và mang lại nhiều lợi ích cho con người, kể cả trẻ nhỏ. Do đó mà nhiều người có chế độ ăn chay trường có thể sử dụng các loại thực phẩm được chế biến từ các loại đậu để bổ sung và cân bằng dinh dưỡng cho cơ thể .
Sử dụng các loại đậu nguyên hạt sẽ có tác dụng tốt hơn so với đậu tách vỏ vì trong vỏ của chúng chứa chất xơ và nhiều dưỡng chất.
Không chỉ người bình thường, ngũ cốc là loại thực phẩm phù hợp cho tất cả mọi người, từ vận động viên, người già, trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai hay những bệnh nhân tiểu đường,… Bổ sung 1 – 2 ly bột ngũ cốc mỗi ngày có thể thu nạp thêm năng lượng lớn mà không lo bị tăng cân.
Một số tác dụng của ngũ cốc
Ít calo, chứa nhiều chất xơ và protein
Bột ngũ cốc chứa hàm lượng dinh dưỡng cao nhưng chứa rất ít calo và chất béo. Do đó, những người bị thừa cân không cần lo sợ số cân tăng lên khi sử dụng loại thức uống này. Bên cạnh đó, Ngũ cốc còn rất giàu chất xơ nên dễ dàng tiêu hóa và giảm cholesterol xấu.
Giúp cân bằng đường huyết
Ngũ cốc có rất ít lượng đường nên phù hợp cho người bị bệnh tiểu đường sử dụng. Đồng thời hàm lượng chất xơ và carbohydrate trong ngũ cốc có thể giúp làm chậm lại sự chuyển hóa đường, cân bằng đường huyết trong cơ thể.
Thực phẩm vàng cho phụ nữ mang thai và cho con bú
Những người phụ nữ mang thai uống ngũ cốc hàng ngày sẽ có thể cung cấp nguồn dinh dưỡng thiết yếu và an toàn cho cả bản thân và bé. Trong ngũ cốc chứa hàm lượng sắt, axit folic cao, rất có lợi cho phụ nữ mang thai, hỗ trợ tái tạo hồng cầu và hạn chế khả năng bị dị tật bẩm sinh cho thai nhi.
Bên cạnh đó, ngũ cốc còn là thực phẩm vàng dành cho phụ nữ sau sinh. Thời gian cho con bú, người phụ nữ cần bổ sung thêm nhiều chất dinh dưỡng để cung cấp cho cơ thể, tạo ra nguồn sữa mẹ cho bé bú. Uống ngũ cốc là phương pháp tiện lợi và nhanh chóng để làm dịu cơn đói, giúp lợi sữa.
Chống oxy hóa, có lợi cho tim mạch
Các nghiên cứu khoa học khẳng định rằng chất chống oxy hóa là Avenantramides có trong bột ngũ cốc giúp hỗ trợ chống lại một số gốc tự do từ LDL Cholesterol, giúp đỡ giảm bớt các bệnh liên quan đến tim mạch.
Phòng chống ung thư
Sử dụng ngũ cốc giúp sản sinh Lignans, chứa phytosterol giúp phòng ngừa các loại ung thư, đặc biệt là ung thư ruột kết và vú.
Hy vọng qua bài viết này của Blog Đời Sống các bạn đã nắm được các lợi ích của ngũ cốc và sử dụng nó thật hợp lý cho bản thân.
